KORONAVİRÜS HAVA KİRLİLİĞİNE SEBEP OLAN KATI PARÇACIKLARA TUTUNUYOR | Av Doğa & Oltacı Dergisi TV
SON DAKİKA

KORONAVİRÜS HAVA KİRLİLİĞİNE SEBEP OLAN KATI PARÇACIKLARA TUTUNUYOR

Bu biyografi 01 Mayıs 2020 - 21:55 'de eklendi ve 104 views kez görüntülendi.

Tüm dünyayı etkisi altına alan koronavirüs pandemisiyle ilgili bilim insanlarının yaptığı araştırmalar, hastalığı tanımamıza ve önlem almamıza fırsat tanıyor. Harvard Üniversitesi, hava kirliliğinin koronavirüs ölümlerini tetiklediğini ortaya çıkarırken, Bologna Üniversitesi koronavirüsün hava kirliliğine sebep olan katı parçacıklara tutunabildiğini böylece havada uzun süre asılı kalabildiğini ortaya koydu.

Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Turgut Öztutgan hava kirliliğine yol açan katı parçacıkların insan sağlığına olan etkilerini, “ PM2,5 ve PM10 oluşumuna neden olan dizel ve kömür tüketiminin azaltılması hava kirliliğine maruz kalmaya bağlı kardiyovasküler ve kronik akciğer hastalığı gelişimini önleyebileceği gibi, COVID-19 pandemisi sürecinde COVID-19’a yakalanma ve hastalığın şiddetli geçmesi riskini azaltacaktır” ifadeleriyle anlattı.

Hava kirliliğine karşı mücadelede ön saflarda yer alan dünyanın en büyük alternatif yakıt teknolojileri üreticisi BRC’nin Türkiye CEO’su Kadir Örücü, “Dizel, diğer fosil yakıtlarla karşılaştırıldığında 10 kat daha fazla katı parçacığı atmosfere salıyor. Avrupa’nın pek çok ülkesinde bu nedenle dizel yasağı uygulanıyor. Ülkemizde de zorunlu emisyon testi uygulamasını 3 ay içerisinde göreceğiz” şeklinde konuştu.

Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) 12 Mart tarihinde pandemi ilanıyla tüm dünyayı alarma geçiren koronavirüs pandemisiyle alakalı bilimsel araştırmalar hız kesmeden sürüyor. Hastalığın bulaşma şekillerini ve insan sağlığına olan etkilerini araştıran bilim insanları hastalığı tanımamızı ve mücadele etmemizi sağlayan verileri ortaya koyuyor.

Son olarak ABD’nin Harvard ve İtalya’nın Bologna üniversitelerinde yapılan çalışmalar koronavirüsün, hava kirliliğine neden olan katı parçacıklar (PM) ile olan etkisini ortaya koydu. Harvard Üniversitesi’nin araştırması PM kirliliğinin koronavirüs ölümlerini tetiklediğini belirtirken, Bologna Üniversitesi’nin çalışması koronavirüsün katı parçacıklar aracılığıyla havada uzun süre asılı kaldığını ve seyahat edebildiğini ortaya çıkardı.

Koronavirüs salgınıyla ülkemizde mücadele eden Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Turgut Öztutgan, katı parçacıklar ile koronavirüsün ilişkisini, “Hava kirliliğine neden olan katı parçacıkların yoğun olduğu bölgelerde koronavirüsün bulaşma seviyesi ve hastalığın şiddeti artıyor” ifadeleriyle anlattı.

‘HAVA KİRLİLİĞİ KORONAVİRÜS ÖLÜMLERİNİ TETİKLİYOR’

Koronavirüs hakkında bilim dünyasının her geçen gün yeni bilgiler edindiğini söyleyen Uzman Dr. Turgut Öztutgan, “COVID-19 hastalığına yakalanan ve bu hastalıktan ciddi şekilde etkilenenler incelendiğinde, beraberinde kardiyovasküler sistem hastalıkları, kanser hastalıkları ve kronik akciğer hastalıkları gibi hava kirliliğine maruz kalma ile yakından ilişkili hastalıklar önemli risk faktörü oluşturuyor. Bu ilişkiyi tespit eden Harvard Üniversitesi araştırmacıları, Francesca Dominici ve arkadaşları ABD’de toplam nüfusun %98’ini temsil eden 3 bine yakın yerleşim biriminde hava kirliliği ve COVID-19 ilişkisini araştırmışlar. Yanma sonucu oluşan parçacıklar, organik bileşikler gibi 2,5 mikron ve daha küçük parçacıklar PM 2.5 olarak adlandırılır. PM 2.5 olarak adlandırılan ince parçacıklar enerji santralleri, fabrikalar, motorlu taşıtlar ve uçakların yakıt artıkları, evlerdeki odun ve kömür kullanımı, orman yangınları gibi kaynaklardan gelir. Francesca Dominici ve arkadaşları PM 2.5 ‘da yalnızca 1 μg/m3’lük artışın COVID-19 ölüm oranında %15’lik bir artış ile ilişkili olduğunu istatistiksel olarak anlamlı olacak bir şekilde tespit etmişler. Hava kirliliği, koronavirüs ölümlerinde yadsınamayacak kadar büyük bir rol oynuyor” şeklinde konuştu.

‘KATI PARÇACIKLAR VİRÜSÜ TAŞIYOR’

Bologna Üniversitesi’nde yapılan araştırmaya değinen Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Turgut Öztutgan, “Aynı şekilde İtalya’nın Bologna Üniversitesi’ne mensup bir grup araştırmacı COVID-19’dan bariz şekilde daha fazla etkilenen Kuzey İtalya’da hava kirliliğine maruz kalmanın koronavirüs vakaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit etti. Bologna’da yapılan çalışmada 10 mikronluk katı parçacıkları belirten PM 10 temel alındı ve 10 Şubat ila 29 Şubat arasındaki zaman diliminde PM 10 günlük limitini aşan bölgelerde 3 Mart’dan itibaren COVID-19 tanısı alan kişi sayısında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon saptandı. Bu sonuç ile hava kirliliğine sebep olan katı parçacıkların üzerinde koronavirüsün taşınabileceği hipotezinin desteklendiği sonucuna ulaştılar” ifadelerini kullandı.

‘HAVA KİRLİLİĞİNE MARUZ KALMAK İNSAN SAĞLIĞINI TEHDİT EDİYOR’

Katı parçacıklara maruz kalan insanların yaşadığı rahatsızlıklara değinen Dr. Öztutgan, “Tedbir olarak yakın vadede olmasa da PM 2,5 (ince parçacıklar) ve PM 10 (katı parçacıklar) oluşumuna neden olan odun fosil yakıtlar (özellikle kömür, dizel) tüketiminin azaltılması hava kirliliğine maruz kalmaya bağlı kardiyovasküler ve kronik akciğer hastalığı gelişimini önleyebileceği gibi, COVID-19 pandemisi sürecinde COVID-19’a yakalanma ve hastalığın şiddetli geçmesi riskini azaltacaktır” dedi.

‘ŞEHİRLERDE KATI PARÇACIK KİRLİLİĞİNİN SEBEBİ DİZEL YAKIT’

Hava kirliliğiyle mücadele eden dünyanın en büyük alternatif yakıt üreticisi BRC’nin Türkiye CEO’su Kadir Örücü, “Katı parçacıkların en temel kaynağı kömür ve kömürün olmadığı yerlerdeyse dizel yakıttır. LPG’nin ürettiği katı parçacık miktarı kömürden 35 kat, dizelden 10 kat ve benzinden yüzde 30 daha azdır. Bu nedenle Avrupa Birliği üyesi ülkeler yeşil bölge dedikleri dizel araçların yasaklandığı bölgeler oluşturdu. Almanya’nın Köln kentinde başlayan yasaklar geçtiğimiz yıl İtalya ve İspanya’ya taşındı. Ülkemizdeyse 3 ay içerisinde başlaması beklenen zorunlu emisyon testiyle katı parçacıkların atmosfere salınımı kontrol altında tutulmaya çalışılacak” ifadelerini kullandı.

AVRUPA’NIN YASAKLAYACAĞI DİZEL ARAÇLAR NEREYE GİDECEK?

Önümüzdeki 5 yıl içerisinde Avrupa ülkelerinde dizel araçların tamamen yasaklanacağının altını çizen BRC Türkiye CEO’su Kadir Örücü, “Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde başlayan dizel yasakları 5 yıl içerisinde tüm üye ülkelerde uygulanmaya başlanacak. Bu araçların dizel yasağının uygulanmadığı ülkelere ithal edilmesi ihtimali hepimizin sağlığı için tehdit oluşturuyor” dedi.

TÜRKİYE’NİN DİZEL ÖNLEMİ: ZORUNLU EMİSYON TESTİ

Avrupa’daki dizel yasaklarının Türkiye’deki iz düşümünün zorunlu emisyon testi olduğunu belirten BRC Türkiye CEO’su Kadir Örücü, “Dizel yakıtın insan sağlığı ve çevreye olan zararı devletlerin yadsıyamayacağı verilerle kanıtlandı. AB ülkelerinde başlayan ‘yeşil bölge’ uygulamalarının büyük şehirlerimizde uygulamaya geçirileceğini öngörüyorduk. Yeni Çevre Kanunu ile getirilen zorunlu emisyon testi olası dizel yasağının ilk adımı olarak yorumlanabilir” şeklinde konuştu. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın 2019 yılından beri gündeminde bulunan zorunlu emisyon ölçümü 2020 yılının ilk günlerinde yasalaştı ve 3 ay içerisinde tüm Türkiye’de uygulanması bekleniyor.

PM 2.5 STANDARTI TÜRKİYE’DE UYGULANACAK MI?

Hava kirliliğinin insan sağlığına olan olumsuz etkileri hakkında farkındalık yaratmayı amaçlayan Greenpeace Türkiye girişimi Havadakalmasın.org, Avrupa Birliği ülkelerinin uyguladığı katı parçacık PM 2.5 standartlarının Türkiye’de uygulanması için çalışıyor. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın konuyla ilgili taslak yasa çalışması bulunuyor.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Tarım ve Orman Bakanlığı destek verdi! Seri üretime geçiliyor!

Malatya'da kayısı çekirdeğinden toz ve yaş olarak üretilen kahvenin Tarım ve Orman Bakanlığının desteğiyle seri üretiminin yapılması planlanıyor. Dünya kuru kayısı üretiminin büyük kısmının yapıldığı kentte, kayısı çekirdeği ihracatından yıllık ortalama 15 milyon dolarlık gelir elde ediliyor. Coğrafi işaret tescil belgesine sahip Malatya kayısısının çekirdeğinden üretilen kıvamlı ve instant kahve türleriyle bu ürünün katma değerinin artırılması hedefleniyor. Kayısı Araştırma Enstitüsü Müdürü Abdullah Erdoğan, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM) Ar-Ge Destek Programı kapsamında 2017 yılında başlattıkları kayısı çekirdeği kahvesi geliştirme projesinin geçen yıl sona e…

Doğanın bağrında, doğayla barışık bir yaşam

Yusuf ve Teslime çifti 35 yıldır, Neolitik çağdan günümüze birçok uygarlığın yaşam alanı olarak seçtiği, kendine özgü benzersiz kaya şekilleri ve 8 bin yıllık prehistorik kaya resimleriyle ünlü Beş Parmak (Latmos) dağlarının gözlerden uzak bir köşesinde yaşıyor. Evlerini, sularını karşılayacakları mini barajı, tandırı, ocağı kendileri yapmış. Evlerinde tek teknolojik alet var ve bir de pilli bir radyo...  Yusuf Bilir, Latmos'un vahşi coğrafyasında doğmuş. Önceki yıl hastalanıncaya kadar, 65 yıl boyunca bu coğrafyadan hiç uzaklaşmamış. 35 yıl önce evlenmeye karar verdiğinde, Teslime hanım ile birlikte kendi yuvalarını, bu gün yaşadıkları evlerini yapmak için omuz omuza çalışmışlar. Yusuf Bilir, her taraf kayalık olsa da, ev y…

Kirlenmesin diye ellerini nehirde yıkamayan kayıp Türkler: Dukhalar

Türkçe'nin bir lehçesini konuşan bu kabilenin adı Dukhalar. Bir başka deyişle ise Tsaatan halkı. 'Kayıp Türkler' olarak da bilinen bu topluluk, avlarını paylaşarak, ormanlardan yemiş toplayarak doğayla uyum içinde yaşıyorlar. Doğaya o kadar saygılılar ki ellerini dahi nehirlerde yıkamıyorlar. Aslında bu tip halklar Asya'nın her yerinde bulunabilir ama Dukhalar'ı diğer göçeme halklardan ayıran en büyük özellikleri; Tibet sığırı, deve, keçi ya da at yerine ren geyiği besiciliği yapmaları ve kurtlarla yaşamaları.2 Dukha halkına 'Tsaatan' denmesinin sebebi de şu: Moğolistan'da Dukhalar'dan başka ren geyiği yetiştiren bir topluluk yok, bu nedenle Moğolcada 'rengeyiği insanı' anlamına gelen 'Tsaatan' diye adlandırılıyorlar.3 Ren geyiğini …

Gölbaşı Barajı’nın yüzde 90’ı kurudu, çiftçiler endişeli

1 Bursa Ovası'ndaki tarım arazilerinin büyük bir kısmına su kaynağı olan Kestel ilçesindeki Gölbaşı Barajı'nın yüzde 90'ı kurudu.   2 Geçen sene bu zamanlarda barajın suyla dolu olduğunu belirten çiftçiler, çok endişeli olduklarını ve ektikleri sebzeleri sulayacak su  olmadığını söyledi. 3 Gazi Mustafa Kemal Atatürk tarafından 1933 yılında tarım arazilerini sulamak için, Bursa'nın Kestel ilçesine yaptırılan Gölbaşı Barajı'nın yüzde 90'ı kurudu.  4 Uludağ ve Katır Dağları'ndan akan sularla beslenen, Gürsu, Kestel, Yıldırım ve Osmangazi ilçesindeki tarım arazilerini sulamak için kullanılan barajda yaşanan kuraklık, bölge çitçilerini endişelendirdi.  5 Kıyıdan, yer yer 100 metrey…

“Artık evin bir ferdi oldu”

Yavru sincap, ikizlerin neşesi oldu. Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde veteriner Hekim Kaçan, tedavi için kendisine getirilen bir sincaba evinde bakıyor. 5 yaşındaki ikizleri Roni ve Robin'in sincapla güzel vakit geçirdiklerini, ona da 'Moni' adını verdiklerini söyleyen Kaçan, "Artık evin bir ferdi oldu" dedi DHA Yüksekova’ya yaklaşık 40 kilometre uzaklıktaki Sürekli köyünde yaşayan kişi, yaklaşık bir ay önce hasta ve bitkin halde bulduğu sincabı Yüksekova Belediyesi Veteriner Hekimliği'ne getirdi. DHA'nın haberine göre burada veteriner olarak görev yapan Hekim Kaçan sincabın tedavisini yaptıktan sonra doğaya bırakmak istedi. Soğuk hava nedeniyle sincabın telef olacağından korkan Hekim Kaçan, hayvanı evine götürdü. Alınan karara en çok da Ka…

Keşfedilmeyi bekleyen 10 doğa harikası ?

Bulutların üzerindeki uçsuz bucaksız yaylalar, ağaçlarla çevrili göller, görkemli vadiler ve şelalelerle hepsi keşfedilmeyi bekliyor. Hatta içlerinden biri ‘yeryüzündeki cennet’ olarak nitelendiriyor. İşte Karadeniz'in keşfedilmeyi bekleyen 10 doğa harikası Yeşil ve mavilik: GİDEROS KOYU / KASTAMONUBurası Karadeniz’in hırçın dalgalarının uğramadığı yeşil ve mavinin kartpostallık görüntüler oluşturduğu bir bölge. Çevresi yemyeşil dik dağlarla çevrili olan koy pek bilinmese de yat sahipleri arasında oldukça popüler. Ormanın yüzüğü: DELİKLİKAYA ŞELALESİ / ARTVİNArtvin'in Murgul ilçesine bağlı Başköy'de sarp ormanlık alanda, kayanın içinden akan su ile doğal yollarla oluşan yüzük şeklindeki ‘Delikli Kaya Şelalesi’ yaz…

GÜNLÜK HABER AKIŞI

SON DAKİKA HABERLERİ